banner
شهریور ۱۶, ۱۳۹۶

درمان جراحي کولیت اولسراتیو

درمان جراحي کولیت اولسراتیو

در صورتی که بیمار به نوع شدیدی از بیماری کولیت اولسراتیو که دارای اثر قابل توجهی بر کیفیت زندگی اوست مبتلا باشد یا وارد فاز شعله‌وری از بیماری شود که به درمان دارویی پاسخ مثبت نمی‌دهد، جراحی بهترین گزینه درمانی خواهد بود. کولیت اولسراتیو فقط بر روده‌ی بزرگ تأثیر می‌گذارد. بنابراین عمل جراحی‌ای که در آن کل روده بزرگ برداشته می‌شود، می‌تواند بیماری را درمان کند. برخی از افرادی که در آن‌ها تمام روده بزرگ درگیر بیماری است و بیش از یک چهارم بیماران در نهایت به عمل جراحی برای برداشتن کل روده بزرگ نیاز پیدا می‌شود. نیاز به عمل جراحی در موقعیت‌های مختلف مانند زمانی‌که درمان‌های دیگر در مدیریت علایم مؤثر نیستند، یا هنگام ایجاد سوراخ در روده بزرگ و یا شواهدی از وجود دیسپلازی در طول کولونوسکوپی یا بیوپسی هست.

درمان جراحي کولیت اولسراتیو

در اغلب موارد، درمان جراحی کولیت اولسراتیو می‌تواند به راحتی برای بیمار از قبل برنامه‌ریزی شود و در این شرایط بهتر است بیمار با حال عمومی خوب و وضعیت تغذیه‌ای مطلوب و حتی مصرف مکمل‌های غذایی لازم به اطاق عمل برود. باید در صورت امکان از عمل جراحی اورژانس اجتناب شود، اما در برخی موارد مانند یک حمله حاد و مگاکولون سمی، خونریزی شدید کنترل نشده یا پارگی در روده به جراحی اورژانس نیاز است. خطر ابتلا به مشکلات بعد از عمل جراحی به دنبال یک حمله شدید یا شرایط اورژانسی افزایش می‌یابد. افرادی که به دلایل مختلف به سراغ درمان‌های غیر علمی و سنتی می‌روند و درمان دارویی و پزشکی را جدی نمی‌گیرند با احتمال بیشتری در نهایت نیاز به جراحی پیدا خواهند کرد.

درمان جراحي کولیت اولسراتیو

درمان جراحی کولیت اولسراتیو معمولاً شامل برداشتن کل روده بزرگ و راست روده است. برداشتن روده بزرگ و راست روده تنها درمان دایمی برای کولیت اولسروز است. این روش همچنین خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ را از بین می‌برد. جراحی در کولیت اولسروز بیشتر شامل بیمارانی با این ویژگی‌ها است:

  • بیماران مبتلا به کولیت برق آسا و مگاکولون سمی که به به داروها پاسخ مثبت نمی‌دهند.
  • بیماران مبتلا به پانکولیت طولانی‌مدت یا کولیت سمت چپ که در معرض خطر ابتلا به سرطان روده‌ی بزرگ هستند. ( مهم است برداشتن روده بزرگ زمانی انجام شود که تغییرات در پوشش روده بزرگ شناسایی شده باشد.)
  • بیمارانی که سال‌های طولانی بیش از ۸ تا ۱۰ سال کولیت شدید داشته‌اند و به داروها ضعیف پاسخ مطلوب ندادند.
  • انسداد روده یا تنگی و یا سوراخ شدگی روده داشته باشند.
  • اختلال رشد در کودکان ایجاد کرده باشد.
  • خونریزی کولون کنترل نشده داشته باشند.
  • بیمارانی که وابستگی کورتیکواستروئید طولانی‌مدت دارند.

در کودکان وجود پانکولیت قوی‌ترین پیش‌بینی کننده نیاز به عمل جراحی در آینده است. بیش از ۸۰ درصد از بیمارانی که نیاز به عمل جراحی دارند، تمام قسمت‌های کولون درگیر است. با این حال در طول یک حمله برق آسا با یک وضعیت بالقوه ضعیف تغذیه‌ای، سطح آلبومین پایین، سطح هماتوکریت پایین و عوارض با دوز بالا کورتون وضعیت بیمار در معرض خطر است. سیکلوسپورین ممکن است در القاء بهبودی، ارائه یک راه‌حل در بهبودی وضعیت کلی سلامت بیمار قبل از عمل جراحی و همچنین به حداقل رساندن عوارض مفید باشد.
نشانه‌های دیگر برای مداخله‌ی جراحی شامل خونریزی، عدم تحمل به درمان استروئیدی و عقب‌ماندگی رشد است. یکی از مهم‌ترین اهداف مدیریت در کودکان اجتناب از عقب ماندگی رشد ناشی از استفاده از استروئید طولانی‌مدت است.
تنها منع مطلق برای درمان جراحی کولیت اولسراتیو اختلال عملکرد اسفنکتر مقعدی است. بی‌اختیاری از پیش موجود به دلیل اختلال عصبی و یا علل دیگر باعث کشش دور از حد انتظار و صلاح مخزن شود. دیگر موارد منع مصرف شامل مشکوک بودن بیماری کرون است.

درمان جراحي کولیت اولسراتیو

جراحی برای برداشتن تمام روده بزرگ کولکتومی نامیده می‌شود. جراحی برای برداشتن کولون و رکتوم با هم پروتوکولکتومی است. هر دو روش می‌تواند برای درمان کولیت اولسراتیو استفاده شود. این جراحی در از بین بردن تهدید سرطان روده بزرگ استفاده می‌شود. سرطان روده بزرگ در افراد مبتلا به کولیت اولسراتیو شایع است. درمان جراحی کولیت اولسراتیو استاندارد شامل حذف تمام روده بزرگ از جمله مقعد است. در این روش یک سوراخ کوچک در دیواره شکم ایجاد می‌شود و در آن، قسمت انتهایی روده کوچک به پوست شکم متصل شده و مقعد بسته می‌شود. مدفوع در درون یک کیسه که به این ناحیه متصل است، جمع آوری می‌شود تا تخلیه گردد. در پروتوکولکتومی و ایلئوستومی، روده بزرگ و قسمتی از راست روده حذف می‌شوند و قسمت انتهایی روده کوچک به قسمت سمت راست سطح شکمی متصل می‌گردد و این روش برای افرادی که شرایط جسمی و تحمل بی‌هوشی طولانی‌مدت با توجه به سن یا شرایط پرشکی دارند، ارجح است. پروتوکولکتومی از طریق خط وسط شکم انجام می‌شود. اخیراً، با یک روش عمل جراحی جدید اجازه می‌دهند تا مدفوع به طور معمول از طریق مقعد منتقل و خارج شود. در آناستوموز ایلئوآنال(IPAA) جراح قسمتی یا تمام روده بزرگ را برداشته و قسمت انتهایی روده کوچک (ایلئوم) را از طریق کیسه نگه‌دارنده مدفوع به مقعد متصل می‌کند. این جراحی اجازه اجابت مزاج بدون نیاز به کیسه خارجی را به بیمار می‌دهد. ابعاد کیسه به اندازه بیمار بستگی دارد. در نوجوانان کیسه ۹ تا ۱۲ سانتی‌متری برای ایجاد مخزن استفاده می‌شود. برای اطمینان از آناستوموز بدون تنش در مقعد، تکنیک‌های متعدد برای به دست آوردن طول روده کوچک استفاده می‌شود. مدفوع در این افراد معمولاً نرم و روان خواهد بود. این روش میزان مؤفقیت نسبتاً خوبی داشته است ولی در طولانی‌مدت با عوارضی چون انسداد روده یا التهاب کیسه نیز همراه بوده است. عارضه‌ی انسداد روده معمولاً با تهوع و درد شکمی همراه بوده و در اکثر موارد طی استراحت و مایع درمانی وریدی برطرف خواهد شد ولی در موارد جدی انسداد نیاز به جراحی برای باز نمودن مسیر روده هست. در موارد التهاب کیسه نیز که با علایمی عمومی چون تب و کم آبی بدن و همچنین درد شکمی و اسهال همراه است نیاز به درمان آنتی‌بیوتیکی و در مواردی درمان طولانی مدت آن هست. در کمتر از ده درصد موارد نیز جراحی با مؤفقیت همراه نبوده و نیاز به جراحی دیگری برای برداشت کیسه خواهد بود.
از طرفی امکان استفاده از لاپاراسکوپی برای انجام کولکتومی کلی نیز وجود دارد. نقطه ضعف اصلی روش لاپاروسکوپی افزایش عامل زمان در مقایسه با عمل جراحی باز است. با این حال، داده‌های اولیه نشان می‌دهد که لاپاراسکوپی با کاهش طول مدت بستری، زمان کوتاه‌تر مرتبط به بازگشت به فعالیت‌های عادی و مدرسه و نتایج بهبودی مؤفقیت‌آمیز و بهتر از سایر روش‌ها است. این عملیات فنی با کمک تکنولوژی ربات نیز با مؤفقیت انجام شده است.
برخی از افراد مبتلا به کولیت اولسروز وخیم به دلیل احساس خجالت یا مزاحمت از حمل کیسه تخلیه مدفوع از انجام این عمل سر باز می‌زنند. در حالی که در واقعیت افراد قادر به ادامه‌ی تمام فعالیت‌های خود خواهند بود و حتی به سبب رنج نبردن از علایم بیماری زندگی بهتری از گذشته خود خواهند داشت.
پس از اتمام جراحی روده به هر دو روش فرد درمان می‌شود. رژیم غذایی آن‌ها با توجه به بازده عملکرد روده تغییر می‌کند. تا ۱۲ هفته انسداد مسیر روده و کیسه با کمک تصویربرداری بررسی می‌شود. متوسط دفعات اجابت مزاج و حرکات روده هفت مرتبه در طول روز و دو بار در هر شب خواهد بود. علاوه بر این ۴۰ درصد از بیماران به ایجاد تغییرات در شیوه زندگی خود به دلیل فوریت دفع مدفوع نیاز دارند و بسیاری از بیماران ممکن است درجاتی از بی‌اختیاری مدفوع را تجربه کنند.
در یک مطالعه چند مرکزی که شامل ۳۵۱ پاسخ‌دهنده در یک بررسی مقطعی از بیماران مبتلا به کولیت اولسراتیو مسن‌تر از ۱۸ سال بودند که در ۱۰ سال گذشته کولکتومی شدند، ۸۴ درصد از پاسخ دهندگان کیفیت بهتر زندگی پس از عمل را داشتند، اما ۸۱ درصد موارد افسردگی، عدم بهره‌وری کار، محدودیت در رژیم غذایی و عملکرد جنسی را نشان می‌دادند. بنابراین هر بیماری که کاندید جراحی می‌شود، باید قادر به پذیرش احتمال نشت مدفوع و یا بی‌اختیاری و حرکات روده‌ای حداقل چهار تا شش بار در روز باشند.

پرسش و پاسخ
  • سلام ببخشید من پدرم سرطان روده عمل کردن ویه قسمت روده بیرونه واز کیسه کولوستومی استفاده میکنند الان بعد از ۴۵ روز مقعدش کار کرده ایا خطرناکه ؟ چه باید کرد

  • من حدود ۵ سال پیش بیماری کولیت اولسراتیو داشتم که با دارو وضعیتم بهبود پیدا کرد.اوایل که بیماریم حاد بود روزی به تجویز پزشک حدود ۲۰ تا قرص مصرف میکردم و زیر نظر دکتر بودم و به تدریج پزشکم از مقدار دارو ها کمتر تجویز میکرد و با توجه به بهبود بیماری به صلاحدید پزشک روزی ۵ تا قرص مصرف میکردم ولی الان یک ساله که دارو هامو که شامل آساکول و آزارام بود رو قطع کردم ومتاسفانه دوباره علایم بیماری برگشته…میخواستم مجدد دارو هامو استفاده کنم…آیا به نظرتون مجدد همون داروهارو مصرف کنم یا باید درمانم رو از همون اول مجددا شروع کنم.
    یک سوال دیگر هم داشتم: آیا قرص آساکول ایرانی با خارجی تفاوتی میکنه ……………..
    ممنون

    • با سلام
      خارجی و ایرانی بودن دارو در عملکرد دارو تفاوتی ایجاد نخواهد کرد و لازم است تا مجدد تحت نظر پزشک خود درمان دارویی را به شکل دیگر آغاز کنید و اجازه مصرف خودسرانه دارو را ندارید.

  • سلام و خدا قوت … همسرم از ۱۳ سال پیش پس از زایمان دچار کولیت اولسروز شدن با قرص مزالازین و تزریق انما خونریزی هاشون قطع شد و اوضاع شون خوب بود یکسالی هست که دفع خون دارن به همراه اسهال ( روزی ۵ – ۶ بار ) و شکم درد. در حال حاضر روزی ۴ عدد مزالازین مصرف دارن … شنیدم که با لیزر درمان میشه و خونریزی قطع میشه …. آیا این موضوع صحت داره ؟ در صورت صحت جایی رو معرفی بفرمایین برای این موضوع … با تشکر

    • با سلام
      خیر این بیماری درمان قطعی نداشته و احتمال بازگشت علایم بیماری بعد از هر مرحله درمانی وجود خواهد داشت ففط برای مدتی علایم کنترل خواهد شد. برای بررسی وضعیت ایشان حضوری مراجعه شود.

  • باسلام من۴۵سالمه یک سالی هست که من برحسب اتفاق متوجه شدم مشگل پولیپ روده بزرگ دارم بعدازمراجعه به پزشک وبرداشتن ۲۵ تا ازپولیپ ها دکتر گوارش میگه پولیپ های من سرطانی نشده اند وبزرگترین پولیپ حدود۵میل است ولی چون ژنتیکی است باید کل روده بزرگ من برداشته بشه خواهر بزرگتر من هم همین مشگل را داشت.می خواستم ببینم پولیپ من وند سال طول می کشه سرطانی بشن؟آیادرمان دیگری ندارد؟ومن چقدر وقت دارم تاعمل روانجام بدم؟درضمن من الان هیچ علایمی ندارم وفقط در ازمایش متفوع مشخص شد که من این مشگل رادارم

    • با سلام
      روند تبدیل پولیپ به سرطان در افراد مختلف متفاوت بوده و نمی‌توان این ریسک را نمود تا روند درمانی به تاخیر بیافتد بهتر است در اسرع وقت برای انجام درمان لازم خود هرچه زودتر اقدام کرده و فرایند درمان را آغاز کنید.

  • سلام خسته نباشید ۴ساله کولیت اولسروزدارم هر ساله از پاییز تا زمستان خونریزی دارم قرصامم پنتاسا روزی ۶تامصرفمه روزی دوتا آزرام فولیک اسید ۱روزی یکی هرچند وقتم یبار که خونریزیم زیاد میشه به مدت ده روز پردنیوزولون ۵و مترو نیدازول و بیسموت استفاده میکنم الان مدتیه خونریزیم کم میشه زیاد میشه دکتر گفته اگه اینجوری پیش’بری باید از آمپول استفاده کنی خودم دوست ندارم به آمپول بکشه چون اگه از قرص رد بشه دیگه عادت میکنم به آمپوا شرایط محیطیمم طوری که اعصابمم درگیری هروقت اعصابم بدتر میشه بیماریمم بدتر میشه به نظر شما چیکار باید کنم خیلی میترسم که یموقع سرطان روده بزرگ نگیرمو بهتر شم باتشکر

    • با سلام
      بیماری شما قابل درمان قطعی نیست و فقط با داروهای تجویزی میتوان علایم آن را کنترل نمود نگران نباشید در صورتی که تحت نظر باشید خطری شما را تهدید نمیکند.

  • با سلام. من پنج سال پیش به دلیل بیماری کولیت روده بزرگ خود را کامل برداشتم. و به مرور زمان توانستم با شرایط جدید خودم را سازگار کنم اما الان حدود یک هفته هست که دوباره در مدفوع خون وجود دارد که همراه با درد یا اسهال یا نفخ شکم نیست. رنگ خون شفاف است و به روی مدفوع کشیده شده و با فشار آوردن بیشتر موقع دفع این خونریزی بیشتر میشود. آیا ممکن است بعد از این مدت دوباره بیماری کولیت من برگشته باشه یا چه احتمالات دیگری در این شرایط وجود دارد ؟ با تشکر

    • با سلام
      دوست عزیز با حدس و گمان نمیتوان نوع بیماری شما را تشخیص داد لازم است تا حضوری مراجعه نموده و بررسی بالینی شوید. خونریزی مقعدی میتواند به بیماری گوارشی و یا مقعدی مرتبط بوده و یا ناشی از بیماریهای مهلک باشد هر چه زودتر این بیماری را جدی گرفته برای بررسی وضعیت خود مراجعه حضوری نمایید.

  • سلام خسته نباشید من بیماری کولیت اولسراتیو داشتم و مدت ۹ ماه کیسه استومی داشتم و روده بزرگم رو برداشتن و عمل جراحی پاچ ایلئوم انجام دادم الان یک سال از عملم میگذره میخواستم بدونم رابطه جنسی از طریق مقعد مشکلی داره یا خیر؟

    • با سلام
      قطعا این نوع رابطه جنسی برای افراد سالم و بدون مشکل گوارشی تبعات و عوارض داشته و برای شما ممنوع است.

  • باسلام برادرم دچار کولیت روده شده ودکترها تشخیص ب عمل روده دارن و بخشی از روده رو میخان بردارن، از اونجایی که سه تا از رگ های قلبش دچار گرفتگی هستش و بیهوشی کامل احتمال خطربرای برادرم داره،میخواستم بدونم راه دیگه ای برای عمل وجود داره که نیازی به بیهوشی نداشته باشه،باتشکر از شما دکتر

    • با سلام
      برای ارزیابی وضعیت و توصیه روش درمانی مناسب شرایط ایشان لازم است تا حضوری مراجعه کنند و بررسی شوند.

  • باسلام وخسته نباشد، پدرم سی سال قبل در کرمان توسط دکتر هندی کلوستومی شده وانتهای روده بزرگ آن برداشته شده بود ومشکلی نداشت وبا لوله شکم خودش را خالی می کرد تا اینکه یک هفته قبل انسداد پیدا کرد وچون درد داشت به نزدیکترین شهرو بیمارستان که شهر بندرعباس وبیمارستان شهید محمدي مراجعه کرده و گفتندکه احتمال پارگی هست وبردند اطاق عمل وکل روده بزرگ برداشته شد وسر روده کوچک بیرون آوردند اما بعد از گشت الان ده روز خیلی بی حس وفشار ۸تا۹میباشدلطفا راهنمایی کنین به کجا مراجعه کنم، باشکر وسپاس فراوان

  • من بعد از عمل برداشتن روده بزرگ دچار بی اختیاری مدفوع درشب شده ام آیا درمانی برای این مشکل وجود دارد لطفا مرا راهنمایئ کنید با تشکر

  • من یک سال قبل کلنوسکپی کردم ودهنه دوم وهشتم کولیت داشتم ودرمان نکردم حال دوهفته است شقاق شدید هم دارم ایا بادارو خوب میشوم

    • با سلام
      فیشر در مرحله ابتدایی و حاد بیماری و طی شش الی هشت هفته ابتدایی ابتلا با درمان دارویی و پیگیری و مراجعه حضوری جهت دریافت دارو قابل درمان است. اما هیچ درمان خانگی، سنتی و درمان خودسرانه هم برای آن مناسب نیست و فقط موقتی علایم را کاهش میدهد. پس از مزمن شدن بیماری و عود آن به شکل بیماری شما نیاز به جراحی هست که خوشبختانه با وجود روش نوین لیزری میتوانید یک جراحی بدون درد و خونریزی را بدون نیاز به بستری شدن در محیط بیمارستانی و خطرات قرار گرفتن در معرض آلودگی محیطی و بدون احتمال انتقال بیماریهای عفونی و منتقل شونده از راه خونی که در روشهای سنتی وجود دارد، داشته و سلامت خود را باز یابید و از بیماری فیشر رها شوید. با کمک روش لیزری به صورت سرپایی و بدون نیاز به صرف نمودن وقت زیاد و یا قرار گرفتن در معرض مواد بیهوشی تحت بیحسی موضعی کوتاه مدت طی چند ساعت عمل شده و ترخیص خواهید شد و میتوانید بدون مشکل به خانه باز گردید. از روز بعد از عمل نیز قادر به بازگشت به کار و فعالیت روتین و روزمره خود هستید و نیازی به استراحت طولانی مدت ندارید. برای جلوگیری از عود لازم است با ایجاد تغییراتی در سبک زندگی خود یبوست یا اسهال را کنترل نمایید.

  • باعرض سلام و خسته نباشید،لطفا بفرمائید افرادی که تازه مبتلا به خونریزی کولون شده اند ازنظر تغذیه چه رژیم غذایی را باید داشته باشند و چه غذاهایی بخورند؟آیا امکان بهبودی کامل وجود دارد؟ممنون

    • با سلام
      مصرف مواد غذایی غنی از آهن مانند عدس و پسته و پر فیبر میوه و سبزیجات توصیه خواهد شد ولی رژیم غذایی کافی نیست باید برای بررسی علت حضوری مراجعه شود.

  • باسلام .من مدت ۱۲ سال است که کولیت اولسروزدارم وبیش از ۴سال دوره خاموشی بیماری نداشتم دارو تاثیر ندارد دارای بی اختیاری نیز هستم ضمناهنگام دفع زایده ای را حس میکنم که سوراخ مقعد کج میشود احتمال میدهم پرولاپس رکتوم باشد نوبت عمل دارم پزشک گفته عمل شما سه مرحله دارد ولی نمیدانم بعد از عمل بی اختیاری از بین میرود وچرا سه مرحله هست ممنون میشم پاسخ بدین

    • با سلام ابتلا به بی اختیاری مقعدی از عوارض جراحی شما بوده و به دلیل گستردگی جراحت ممکن است جراح شما چند مرحله درمان را در نظر گرفته باشد.