نحوه‌ ی معاینه‌ و علائم بیماری شقاق یا فیشر مقعد

علائم شقاق

علائم شقاق یا فیشر مقعدی

پارگی یا شکافی که در پوشش ناحیه‌ی انتهایی مقعد (مخاط مقعد) ایجاد می‌شود دارای نشانه‌های مشابه‌ای با سایر بیماری‌های مقعدی دستگاه گوارش از جمله هموروئید است که ممکن است تا حدودی تشخیص را برای پزشک مشکل کند. علائم ممکن است به طور ناگهانی شروع و یا به آرامی در طول زمان خود را نشان دهند. علائم و نشانه‌های شایع شقاق مقعدی عبارت است از:

  1. درد ناحیه‌ی مقعد: به دلیل درگیری بخش انتهایی کانال مقعد که دارای حسگر و گیرنده‌های فراوان درد است، طبیعی است که فرد به دلیل آسیب و از هم گسیختگی پوشش داخلی مقعد دچار احساس درد و ناراحتی شود.
  2. درد حین و مدتی پس از دفع مدفوع: به دلیل اصطحکاک ایجاد شده بین مدفوع و ناحیه‌ی‌ ترک خورده و آسیب دیده‌ی خروجی مقعد هنگام عبور آن به خصوص در صورتی ‌که مدفوع خشک و سفت باشد، فرد دچار یک درد مضاعفی خواهد شد که تا مدتی، از چند دقیقه تا چند ساعت پس از اجابت مزاج نیز از آن رنج خواهد برد.
  3. خونریزی مقعد: ترک ایجاد شده در پوشش مخاطی دیواره مقعد می‌توانند آن قدر عمقی شود که خود را به هر یک از مویرگ‌های این ناحیه برساند و منجر به خونریزی شود. به سبب انتهایی بودن منشأ خونریزی ایجاد شده در راست روده، رنگ آن به صورت قرمز روشن رویت خواهد شد زیرا محل خونریزی به خروجی دستگاه گوارش فاصله‌ی زیادی نداشته و قبل از این‌که خون شروع به تیرگی و انعقاد کند فرد متوجه آن خواهد شد.
  4. خون بر روی سطح مدفوع: احتمال خونریزی ناحیه‌ی شقاق هنگام عبور مدفوع از روی آن بیشتر است پس طبیعی است که فرد خون را به صورت جداگانه نه مخلوط بر سطح مدفوع خود در سرویس بهداشتی ببیند.
  5. خون‌آلود شدن دستمال توالت: پس از اجابت مزاج فرد هنوز می‌تواند اثرات خون‌ریزی شقاق مقعدی خود را بر روی دستمال توالت مصرفی خود ببیند زیرا در صورت تحریک شقاق خونریزی ادامه دارد.
  6. ایجاد یک زایده‌ی کوچک یا نشانه بر روی پوست نزدیک شقاق مقعدی: شقاق مقعدی که مزمن شده و مدت‌ها از ایجاد آن می‌گذرد می‌تواند به صورت یک نشانه‌ی زایده‌ای بر سطح پوست نزدیک شقاق خود را نشان دهد.
  7. سوزش و خارش در مقعد و اطراف آن: ممکن است از برخورد ترشحات طبیعی مقعد یا مدفوع با شقاق مقعدی فرد دچار احساس سوزش یا خارش درون مقعد خود شود.
  8. ترک قابل مشاهده در اطراف مقعد: در صورت مزمن شدن شقاق مقعدی ناحیه‌ی از هم‌گسیخته تا سطح پوست خروجی مقعد ادامه پیدا می‌کند به گونه‌ای که فرد می‌تواند پارگی و ترک را در اطراف مقعد خود نیز رویت کند.

در صورتی که فرد به نشانه‌های ایجاد شده بی‌توجهی نشان دهد و برای درمان شقاق اقدامی نکند، بیماری شقاق مهلک‌تر شده و با عفونت باعث بروز نشانه‌های بدتری در فرد خواهد شد که شامل:

  • افزایش درد: دردی که فرد تا قبل از عفونی شدن شقاق خود در مقعد احساس می‌کرد با شدتی دو چندان و مداوم فرد را آزار می‌دهد به صورتی که ممکن است خواب را از چشمان او بگیرد؛
  • سرخی مقعد: التهاب حاصل از عفونت ترک موجود درون مقعد به صورت سرخی و قرمزی بافت‌های اطراف و اطراف مقعد ظاهر می‌شود؛
  • تراوش از شکاف: به دلیل عفونت شقاق، ترشحات چرکی از ناحیه‌ی ترک ایجاد شده در مخاط یا پوست اطراف مقعد خارج می‌‌شود؛
  • تب: در پاسخ به عفونت ناحیه‌ی شقاق دمای بدن فرد بالا رفته، سیستم ایمنی فرد مختل شده و دچار تب می‌شود.

علائم و نشانه‌ها همانند قطعات یک پازل با هم می‌توانند راهنمای خوبی برای تشخیص بیماری شقاق مقعدی و شدت آن باشند.

نحوه‌ ی معاینه و تشخیص بیماری شقاق یا فیشر مقعدی

آنوسکوپی مقعد

وقتی فرد از درد و خونریزی ناحیه‌ی مقعد خود به سطوح می‌آید به پزشک متخصص برای پیدا کردن علت و درمان آن مراجعه خواهد کرد. پزشک با دقت به نشانه‌های علامتی که بیمار از آن‌ها ابراز شکایت می‌کند و سپس با مشاهده‌ی دقیق ناحیه‌ی مقعد همراه با کشیدن طرفین خروجی مقعد به آرامی در اغلب موارد ترک ایجاد شده را می‌بیند و تشخیص قطعی بیماری فیشر در فرد می‌رسد. معمولاً فرد به دلیل درد فراوان اجازه‌ی معاینه‌ی انگشتی را به پزشک نمی‌دهد. محل ایجاد فیشر بیشتر در مکان‌هایی که رایج نیست می‌تواند پزشک را به بررسی سایر بیماری‌های زمینه‌ای احتمالی در فرد مشکوک کند که در این صورت پزشک در تشخیص خود بسنده نمی‌کند و برای کشف علت اصلی روش‌های دیگر معاینه را امتحان می‌کند. همچنین گاهی اوقات برای تشخیص و افتراق بیماری فیشر از سایر بیماری‌های مقعدی از جمله بواسیر نیاز به معاینات کمکی دارد که شامل:

  1. آنوسکوپی مقعد: بررسی مقعد و راست روده با یک لوله‌ی باریک و کوتاه‌ که مشاهده‌‌ی واضح‌تر تمام نقاط کمک می‌کند.
  2. سیگموئیدوسکوپی: بررسی قسمت پایین روده‌‌ی بزرگ با استفاده از یک لوله باریک انعطاف‌پذیر همراه با دوربین در صورت شک به سایر بیماری‌های دستگاه گوارش به خصوص سرطان روده بزرگ از آن استفاده خواهد شد.
  3. بیوپسی مقعد: در صورت شک به تغییر غیر طبیعی سلول‌های مخاط داخل روده، قسمت کوچکی از بافت مقعدی به منظور بررسی میکروسکوپی برداشته می‌شود.
  4. کولونوسکوپی: معاینه کل قسمت‌های روده بزرگ با استفاده از لوله‌ی باریک منعطف دارای دوربین در افرادی که نشانه‌های دیگری مبنی بر سرطان روده دارند.

در پایان معاینه پزشک بر اساس نشانه‌های بالینی و آن‌چه طی بررسی و آزمایش‌های تشخیصی به دست آورده است درمان را برای فرد آغاز می‌کند. تشخیص صحیح همیشه درمان نتیجه‌بخش خواهد داشت. البته رعایت توصیه‌های رفتاری و تغذیه‌ای نیز در بهبود فرد بی‌تأثیر نخواهد بود.

3 1 vote
امتیازدهی به مطلب
219 دیدگاه ها
Inline Feedbacks
View all comments
رضا

سلام من نزدیکی مقعد اندازه نخود چبزی شبیه جوش مانند درونی زیر پوست. فقط با دست زدن مشخص میشود وقتی با انگشت لمس میکنم یه دردی محیب احساس میکنم وهیچ علایم ی دیگری ندارد علت چیست؟؟؟

clinic
Reply to  رضا

با سلام
برای تشخیص علت بیماری مقعدی ایجاد شده در زمان تحت معاینه بالینی قرار بگیرد ممکن است دچار بیماری آبسه و یا مقعدی شده باشید و در هر حال بیماری شما نیاز به درمان داشته و باید حتما حضوری مراجعه کرده و قبل از بروز علایم دیگر و تشدید آسیب بافتی ناحیه تحت درمان قرار بگیرید تا شانس بهبودی در زمان کوتاه و با داروهای ساده را داشته باشید.

زهرا

سلام من 14 سالمه این دفعه که عادت شدم روز دوم عادتم .
100 تا طناب زدم ایا این کار من باعث میشه که دچار بیماری شقاق بشم ؟

clinic
Reply to  زهرا

با سلام
خیر طناب زدن به بیماری شقاق ارتباطی ندارد

حسین

با سلام خدمت دکتر گرامی اینجانب حدود یک سال است که از خارش مقعد رنج میبرم شدت آن با استفاده از پماد انتی شقاق و رعایت موارد بهداشتی کمتر میشود علایم فقط خارش میباشد چون مشکل گوارشی داشتم آندوسکوپ کردم علائمی مشاهده نشده ولی درد و گرفتگی سمت راست شکم کم شده اما مدفوع من شل می باشد از دارو کلیدینیوم سی مترونیدازول استفاده میکنم
خواهشمند است اینجانب را راهنمایی فرمائید با تشکر

clinic
Reply to  حسین

با سلام
احساس خارش در ناحیه مقعد می تواند علل مختلفی چون انواع بیماری‌های عفونی انگلی پوستی قارچی بیماری های مقعدی و حتی مربوط به تغذیه و یا شستشوی ناحیه باشد بنابراین تشخیص آن نیاز به بررسی های دقیق معاینات بالینی و بررسی آزمایشگاهی دارد و لازم است تا تمامی موارد بررسی شده و پس از تشخیص نهایی درمان مناسب آن تجویز شود تا بهبودی حاصل گردد تا زمانی که تشخیص به درستی انجام نشود بهبودی شما حاصل نشده و درمان نخواهید شد بنابراین در اسرع وقت حضوری مراجعه شود.

ايمان

آيا استفاده ار استخر ، سونا و جكوزي سه بار در هفته براي بيماري شقاق مشكل افرين است يا خير؟
با سپاس

clinic
Reply to  ايمان

با سلام
اگر بیماری مقعدی شما فعال باشد و ناحیه زخم باز باشد احتمال عفونت در محل به دلیل آلودگی های استخر وجود دارد و توصیه می‌شود قبل از بهبودی از استفاده از این فضاها خودداری کنید.

رویا

حدود چند ماهی میشه که لبه ی مقعد گوشت اضافه بوجود امده و به مروز رمان بزرگتر شده خیلی معذرت میخوام هنگام مدفوع خون بیرون میاد و کمی سوزش دارم ….باید چکار کنم ؟؟ ایا دارویی هست بهم معرفی کنید ؟؟؟

clinic
Reply to  رویا

با سلام
بدون معاینه بالینی شما امکان توصیه درمانی وجود ندارد ولی از طرفی با توجه به زائده مقعدی ایجاد شده دیگر شما به درمان دارویی پاسخ موثر نداده و برای رهایی کامل از بیماری نیاز به جراحی پیدا خواهید کرد که البته با وجود روشهای نوین لیزری امکان جراحی بدون درد و خونریزی سرپایی تحت بی حسی موضعی وجود دارد تا در همان روز مراجعه درمان شده و از روز بعد زندگی عادی روزمره خود بازگشته نیازی به مراقبت استراحت پانسمان نداشته و به محل کار خود برگردید.

Ati

حدود چند ماهی میشه که لبه ی مقعد گوشت اضافه بوجود امده خیلی معذرت میخوام هنگام مدفوع خون بیرون میاد و کمی سوزش دارم ….باید چکار کنم ؟؟ ایا دارویی هست بهم معرفی کنید ؟؟؟

clinic
Reply to  Ati

با سلام بدون معاینه بالینی و مشاهده عینی آن امکان تجویز دارو وجود ندارد لازم است برای بررسی وضعیت بیماری خود حضوری مراجعه کرده معاینه بالینی شوید تا درمان مناسب آن تجویز شود حتی ممکن است شما نیاز به درمان‌های غیردارویی داشته باشید و به و دارو پاسخ موثر ندهید که در آن صورت نگرانی وجود ندارد با وجود روش های نوین لیزر امکان جراحی سرپایی تحت بی حسی موضعی وجود داشته می توانید در همان روز مراجعه مرخصی و زندگی عادی خود را آغاز کرده نیاز به استراحت پانسمان مراقبت و یا حمایت دیگران نداشته به محل کار خود… Read more »

اسحاق

من در پشتم یه زخم با فاصله ای یه بند انگشت از خروجی در اومده حدود یکسال هست گاهی گم میشه بعد از مدتی دوباره متورم همراه با درد ظاهر میشه دکتر هم بار اول دارو داد بار دوم گفت برم عمل بشم ولی بازم بهم فرص مترونیدازل داد میخواستم اول بدونم نوع بیماری دوم راه درمان ممنون…

clinic
Reply to  اسحاق

با سلام
احتمالاً دچار بیماری آبسه یا فیستول مقعدی بوده که تنها راه درمان قطعی آن انجام جراحی خواهد بود که البته امروزه با کمک ابداع روشهای نوین لیزر دیگر نیاز به انجام جراحی سخت و گسترده با تیغ جراحی نبود می توانید سرپایی تحت بی حسی موضعی در کلینیک درمان و در همان روز مراجعه مرخص شوی از روز بعد زندگی عادی خود را داشته نیاز به مراقبت و پانسمان نداشته باشید و به محیط کار خود بازگردید.

محمد

با سلام
من قبل از عید دچار سوزش از ناحیه مقعد شدم به دکتر مراجعه کردم ویک سری دارو تجویز کرد خوب شدم ولی دوباره سوزش پیدا کردم رفتم پیش دکتر معاینه کرد وپماد (ایپانتن ،آنتی فیشر،لیدوکائین )بهم داد گفت اگر خوب نشدی تا چند روز دیگه به جراح مراجعه کن برا عمل ومن هنوز خوب نشدم

clinic
Reply to  محمد

با سلام برای بررسی وضعیت ناحیه مقعدی و تصمیم‌گیری درباره درمان مناسب خود حضوری مراجعه کنید در صورتی که درمان های دارویی برای فرد مناسب نباشد نیاز به جراحی پیدا خواهد کرد که البته نگرانی برای جراحی نیز وجود ندارد امروزه با کمک ابداع روشهای نوین لیزری که در سراسر جهان گسترش یافته و مورد استقبال بسیاری از پزشکان و بیماران قرار گرفته دیگر نیاز به انجام جراحی سخت با کمک جراحی نبوده میتوانید سرپایی تحت بی حسی موضعی بدون درد و خونریزی درمان شوید به صورتی که در همان روز مراجعه مرخص می شوید به خانه بازمی گردد و… Read more »

فریاد

با سلام یک زائده در کنار مقعدم دراومده اندازه نصف عدس،کوچیک،قابل لمس،با چشم دیده میشه،15 روز پیش رفتم دکتر،پماد آنتی هموروئید دادن ، استفاده کردم،زائده هنوز هست،اما تا امروز هیچ خون یا درد یا خشکی مزاج و یبوست نشده م ، فقط از امروز احساس میکنم،داخل مقعد ی چیزی تکون میخوره ، ممنون میشم راهنمایی بفرمائید،در ضمن دکتری که رفتم پیششپن متأسفانه خانم بودن و ممعاینه چشمی نکردن،فقط با توجه به توضیحات بنده گفتن شقاق هست

clinic
Reply to  فریاد

با سلام
برای تشخیص قطعی بیماری و دریافت درمان مناسب آن باید حضوری مراجعه کرده معاینه بالینی شوید بدون مشاهده محل نمی‌توان نظر داد که دچار چه نوع بیماری بوده و یا چه درمانی برای شما مناسب است.

مینا

با سلام
من مدتیه کنار مقعدم یه احساس ورم خیلی کمی ب اندازه ی عدس یا یکم بیشتر میکنم. درد و سوزش و خونریزی ندارم یبوست هم ندارم.
ایا جای نگرانی داره؟

clinic
Reply to  مینا

با سلام
بله زائده ایجاد شده نیاز به پیگیری دارد زیرا عدم توجه به درمان آن دیر یا زود باعث می‌شود تا بیماری پیشرفت کرده باعث بروز علایم آزار دهنده دیگر چون درد خونریزی خارش سوزش در محل شود اگر به سلامت خود اهمیت می دهید قبل از پیشرفته بیماری و بروز علایم برای دریافت درمان مناسب خود مراجعه کنید تا شانس نتیجه گرفتن و بهره بردن از درمان‌های ساده و حداقلی را داشته باشید.

تلفن : ۰۲۱۸۶۰۸۴۹۶۱ - ۰۹۱۹۸۷۷۰۲۸۴
تماس واتساپ اینستاگرام