banner
شهریور ۱۶, ۱۳۹۶

علائم سوء‌جذب

علائم سوء‌جذب

علائم سوء‌جذب به علت اصلی و همچنین نوع و شدت کمبود مواد مغذی بستگی دارد. علایم ممکن است به سرعت آشکار شوند یا به آرامی رشد کنند و در طول زمان بدتر شوند. بعضی از مواد مغذی مانند ویتامین B12 توسط بدن ذخیره می‌شوند و علایم پس از آسیب جدی ناشی از کمبود آن مشخص می‌شود. علایم مرتبط با آنزیم‌های پانکراس ناکافی ممکن است تا زمانی که حدود ۹۰ درصد از ظرفیت تولید بدن مختل نشده باشد، ظاهر نشود. علایم آشکار سوء‌جذب مواد غذایی شامل اسهال، التهاب شکم و گاز است. علایم دیگر ناشی از کمبودهای تغذیه‌ای است. بیماران اغلب با وجود مصرف مواد غذایی مناسب، وزن‌شان را از دست می‌دهند. اسهال مزمن شایع‌ترین علامت است و نشانه‌ای است که معمولاً باعث ارزیابی بیمار می‌شود. مدفوع چربی نشانه‌ی نقص جذب است و زمانی تأیید می‌شود که بیش از هفت گرم چربی در روز دفع شود. این اختلال باعث دفع مدفوع رنگ پریده، حجیم و چرب می‌شود. هنگامی که جذب ناقص چربی در دستگاه گوارش وجود دارد، مدفوع با رنگی روشن، نرم، چرب و بد بو ظاهر می‌شود، به صورتی که در کاسه توالت شناور شده و یا به سطح آن می‌چسبد و به سختی کنده می‌شود. جذب نامناسب قندهای خاص می‌تواند باعث اسهال، نفخ شکم و فتق شود.کمبود ویتامین و مواد معدنی در مراحل پیشرفته بیماری مشاهده می‌شود. علایم مربوط به کمبود مواد مغذی خاص است. کمبود ویتامین B12 ممکن است در برخی سندرم‌ها رخ دهد. کمبود آهن ممکن است تنها علامت بیماری در بیماران مبتلا به نارسایی مزمن باشد. افراد مبتلا به نارسایی احتقانی معمولاً وزن از دست داده یا در وزن‌گیری خود با وجود مصرف کافی مواد غذایی مشکل دارند. علایم در صورت کمبود هر ماده مغذی خاص بدین شکل است:

  • کمبود آهن: کم خونی (ماکروسیتیک) به صورت خستگی و ضعف
  • کمبود ویتامین B12، فولات: خونریزی، کبودی، پتشی
  • کمبود فولات (اسید فولیک): خستگی و ضعف به علت کم خونی
  • کمبود ویتامین های K و C: اسپاسم، ضعف و خونریزی لثه، کبودی و خونریزی
  • کمبود Ca، Mg: ادم و تورم
  • کمبود پروتئین:گلوسیت، تورم و تجمع مایع (ادم) در هر کجای بدن، پوست خشک و ریزش مو
  • کمبود ویتامین B2 و B12، فولات، نیاسین: شب کوری، اسهال، اختلالات پوستی، شکاف در لبه‌های دهان، سردرگمی و زبان درد، خستگی و ضعف (به علت کم خونی)، احساس سوزن سوزن شدن و سردرگمی
  • کمبود ویتامین ۱B: احساس سوزن سوزن شدن پوست به خصوص در پاها و نارسایی قلبی
  • کمبود ویتامین A: درد در اندام‌ها، استخوان‌ها، شکستگی‌های پاتولوژیک
  • کمبود K، Mg، Ca، ویتامینD: نوروپاتی محیطی درد و انحرافات استخوان، احتمال بیشتر شکستگی (به علت نازک شدن استخوان یا پوکی استخوان)، اسپاسم عضلانی، تغییر رنگ دندان و حساسیت بیشتر به پوسیدگی و درد

آمنوره و قطع قاعدگی نیز ممکن است از سوء‌تغذیه ناشی شود و یک نشانه مهم بیماری سلیاک در زنان جوان باشد. در کودکان، وزن فعلی یا میزان افزایش وزن اغلب بسیار پایین‌تر از سایر فرزندان هم سن و سال و هم جنس مشابه است. بنابراین کودک رشد کافی نخواهد داشت. یکی دیگر از نشانه‌های جذب ناقص در کودکان این است که آن‌ها به طور هدفمند از غذاهای خاصی اجتناب می‌کنند. بزرگسالان نیز ممكن است نتوانند به خوبی رشد كنند یا به دنبال از دست دادن وزن خود عضلات و بافت ماهیچه‌ای را نیز از دست داده و مشکلات تمرکزی پیدا کنند. علایم و نشانه‌های دیگر که‌ به علت بیماری های کلی عمومی یا کمبودهای خاص ناشی از ضعف بدنی است،عبارت‌اند از:

  • ضعف، خستگی؛
  • ایجاد شکاف در شکم (آسیت)؛
  • پوست خشک و پوسته پوسته، بثورات؛
  • التهاب زبان (گلوسيت)؛
  • از بین رفتن عضلات، کاهش وزن غیر قابل توضیح؛
  • تهوع و استفراغ؛
  • تورم دست ها، پاها و پاها (ادم محیطی)؛
  • التهاب دهان؛
  • کبودی آسان، خونریزی؛
  • کم خونی و سوزش در پا و دست؛
  • پوسیدگی؛
  • درد ماهیچه یا استخوان؛
  • گاز بیش از حد؛
  • ناراحتی شکمی یا گرفتگی، به ویژه پس از خوردن؛
  • حساسیت بالا به عفونت؛

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.